Yönetim Mevzuat Tüzük İletişim   16.01.2018

AK Enerji
AKÖZ Grubu
BAYINDIR Holding
BEREKET ENERJİ
BİLGİN ENERJİ YATIRIM HOLDİNG
BOREAS ENERJİ
Borusan EnBW Enerji Yatırımları ve Üretim A.Ş.
ÇALDERE
ÇİMTAŞ ÇELİK İMALAT MONTAJ ve TESİS A.Ş.
Das Mühendislik ve Enerji Yatırımları A.Ş.
ENİMEKS
Epuron GmbH
ERKO Şirketler Grubu
GALKON
GÜNGÖR ELEKTRİK
GÜRİŞ İnşaat ve Mühendislik A.Ş.
HAREKET Proje Taşımacılığı ve Yük Mühendisliği A.Ş.
HEXAGON Danışmanlık ve Ticaret A.Ş.
HİDRO DİZAYN
KARESİ ENERJİ A.Ş.
LNG Process A.Ş.
MASTER DANIŞMANLIK MÜMESSİLLİK VE TİCARET  A.Ş.
OZG Enerji İnşat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.
PERFECT WIND
RES ANATOLIA
SANKO ENERJİ
SOYAK Holding
TÜRKERLER İnşaat
USLUEL A.Ş.
Vestas Türkiye
YENİGÜN İnşaat
YILDIRIM GRUP
ZORLU Holding
© 2005 RESSİAD
 
Etkinlikler
9 Aralık 2005 tarihinde Enerji Bakanlığı'nda Müsteşar Demirbilek’in Başkanlığında elektrik piyasasının sorunları toplantısı yapıldı 09.12.2005
Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı’nda 9 Aralık 2005 tarihinde Müsteşar Doç. Dr. Sami Demirbilek’in başkanlığında, elektrik piyasasının arz güvenliği açısından önem taşıyan sorunlarının ve özel sektör yatırım projelerinin gerçekleşmesinde karşılaşılan güçlüklerin konu edildiği bir toplantı yapıldı. Müsteşar Yardımcısı Selahattin Çimen’in de yer aldığı toplantıya, bakanlığın ve TEDAŞ’ın ilgili bürokratları, özel sektör sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katılmış bulunuyor. RESSİAD’ın katıldığı bu toplantıdaki diğer sivil toplum kuruluşları arasında TÜSİAD, MÜSİAD, ELDER, EÜD, HESİAD da bulunuyordu. 
 
Toplantıda özel sektörün santral kurmak için aldığı 6000 MW’lık lisansının sadece 500 MW’nın gerçekleşmiş olduğu, kalan 5500 MW’lık projenin ne oranda gerçekleşeceğinin tam bilinmemesinin getirdiği belirsizlik üzerinde duruldu. Bu arada 5000 MW toplam güce ulaşmış otoprodüktörlerin gaz ve enerji fiyatlarından, ayrıca OSB’lere yasa ile verilen elektrik üretme imkanı ve ayrıcalıkların rekabet ortamını bozarak otoprodüktörleri çalıştıramayacak duruma getirmesinden yakınılarak, gerekirse 5000 MW’lık kurulu gücün de sahipleri tarafından sistemden çekilme tehlikesinin bulunduğu vurgulandı.
 
Toplantıda dağıtım ve iletim tarifelerinin bir baza oturtulması gerektiği, piyasa oyuncularının, özellikle kamu kuruluşlarının rollerini tam ve eksiksiz ve başkasının sahasına girmeden oynamasının önemi, özelleştirmeler konusunda acele edilmesinin zorunlu olduğu, Strateji Belgesi’nde öngörülen zamanların çok aşıldığı ve 24 ayın geride bırakıldığı, ama özelleştirme şartnamelerinin bile ortaya konulamadığı, piyasanın oluşumunun çok yavaş geliştiği üzerinde karşılıklı görüş alışverişinde bulunuldu.
 
Toplantıda ayrıca, TEİAŞ’ın talebi doğrultusunda EPDK’nın Mali Uzlaştırma Dönemlerinde Değişiklik Yapılmasına Yönelik Duyurusu ile  Puant saatleri değiştirme girişimi, özel sektör elektrik üreticisine yarar sağlamayacak, sadece kamuya yeni kazanç getirecek, sanayici ile konut tüketicilerini mağdur edecek biçimde elektriğe gizli zam yapılması şeklinde değerlendirilerek, bu tutum kınanmış ve bu girişimin durdurulması için gereğinin yapılması istenmiştir. 
 
Toplantıda yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili olarak üretim şirketlerinin temel sorunları, RESSİAD Başkanı Prof. Dr. Mustafa Özcan Ültanır tarafından aşağıdaki şekilde dile getirilerek, yazılı olarak  Müsteşar Doç. Dr. Sami Demirbilek’e sunulmuş bulunuyor.
 
 
"Türkiye’deki elektrik yatırımcılarının ve özellikle yenilenebilir enerji yatırımcıları ve üreticilerinin, pek çok Bakanlıkta pek çok sorunları vardır. Bunları hemen herkes biliyor ve çeşitli yerlerde yayınlanıyor, biz internet sitemizde yayınlıyoruz. Fakat, kararlı ve organizasyonunu tamamlamış yatırımcılar, bu sorunların üstesinden bir bir gelerek neticeye ulaşmaktadırlar. Bu tip sorunlar,  az sayıdaki yatırımların geç ve güç realize edilmesine yol açmaktadır. Ancak, bu tip  sorunlar, Türkiye’de yapılan diğer sanayi yatırımlarında da bulunmaktadır  ve bürokrasimizin eşgüdümsüz çalışması ve kanunlara ters yorumla riayet etmemesinin bir sonucudur. Genel bir meseledir ve bürokrasinin uzun dönemde geçireceği evrim sonucu çözüme ulaşacaktır. Burada kısa dönemde Bakanlığın yapabileceği hizmetlere değinmek istiyoruz:
 
1. Kısa vadede  Bakanlığın yapabileceği en önemli  hizmet (reform veya atılım da denilebilir) KYOTO protokolünün yürürlüğe sokulmasıdır. Bu bir uluslararası anlaşma yapılmasını gerektirmekte ve bu bakımdan da  Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı’nın asli görevi olmaktadır. Diğer konuları yatırımcılar çözebilir ve az sayıdaki yatırımlar yapılmaya devam eder. Fakat KYOTO konusunu Hükümet çözebilir ve çözüm halinde, Türkiye’nin dağı-taşı, en ücra tepeleri, köyleri  şantiye haline gelir. Türkiye, tarihinde görmediği kadar yatırımı 10 yıl içinde görür ve enerji ihracatçısı olur.
 
Kısa dönemde yapılabilecek en önemli hizmet KYOTO konusundan sonra aşağıdaki noktaları da hatırlatmak istiyoruz.
 
2. Lisans alınmasından sonra, kamulaştırma işlemleri ile ilgili, orman kullanım izinleri, imar onayı gibi alınacak müsaadelerin çok zaman alması. Bu gibi izinlerin alınması ile geçen zamanların, lisansta tanınmış olan yatırım süresi  içinde mütalaa edilmesi nedeniyle zaman sıkışıklığı kaçınılmaz olmaktadır. Yatırımcının elinde olmayan bürokratik uzamaların yatırım programına süre uzatımı olarak eklenmesini gerektirmektedir. Ayrıca, Orman İdaresi, maalesef santral alanı ile onun mütemmim cüzi olan iletim hattını birbirinden ayrı değerlendirerek, 5346 Sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun’un 8. maddesini iletim hatları için uygulamak istememektedir.
 
3. Daha önce de açıkladığımız gibi RESSİAD subvansiyonlu fiyat peşinde olmayan bir kuruluştur. Ancak, 5346 Sayılı YEK Kanunu’nda ortalama enerji satış fiyatlarının her yıl belirli süreler içinde yayınlanacağı ifade edilmesine rağmen, bu husus ihmal edilmektedir. Örneğin, 2006 yılı ile ilgili ortalama fiyatın, hiç olmazsa bu ay içinde ilanı gerekir. Bu husus özellikle kreditörlerin hesaplarını gerçekçi baza çekmeleri için önem arz etmektedir. Ayrıca, 9. Kalkınma Planı çalışmalarında 2007 yılı için öngörülen 1413 MW rüzgâr kurulu gücünün gerçekleşebilmesi için, pek çok yatırımcı tarafından mevcut toptan enerji fiyatının (veya piyasa fiyatının, bugünkü TETAŞ-TEDAŞ fiyatlarının) yenilenebilir enerji projelerinin gelişmesi için yeterli görülmemesi nedeniyle, 5346 Sayılı Kanun’da öngörülen toptan satış fiyatı belirlenirken, Bakanlar Kurulu’nca %20 tavan fiyatın tamamının verilmesi düşünülmelidir.
 
4. 5346 Sayılı YEK Kanunu ile perakende şirketlerine yapılacak elektrik satışı 1 Ocak 2007 itibariyle başlayabilecektir.  Şu anda inşaatı devam eden ve 2006 yılında ticari işletmeye geçecek olan santrallar için herhangi bir alım garantisi yoktur.  Bu sebeple Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nce TEDAŞ ve bunun gibi perakende satış şirketlerine getirilen TETAŞ fiyatından alım garantisi 2006 yılı için ve 5346 Sayılı YEK Kanunu üzerinden satış yapılıncaya kadar uygulanması sağlanmalıdır. Bu uygulama TEDAŞ tarafından TETAŞ fiyatının %10’eksiği üzerinden yapılmaktadır.  Bu durum Mevzuatta yazan metine ters düşmekte ve yatırımcıları fiyat yönünden tatmin etmemektedir. Bu yüzden bu durumun düzeltilerek TETAŞ fiyatından indirim yapılmaksızın alınması bu geçiş dönemi süresince sağlanmalıdır.
 
5. Serbest Tüketici limiti düşürülerek, serbest piyasanın işlerliği artırılmalıdır. Böylece pazarın büyütülmesi yatırım ortamının da gelişmesine neden olacaktır.
 
Piyasanın geliştirilmesi ve yatırım ortamının önünün açılması sonucu, 9. Plan’da saptanan strateji ile 2013 yılı için öngörülen 2163 MW rüzgâr kurulu gücü yerine 5000 MW kurulabilir, ayrıca 2013 yılına kadar ek 7500 MW küçük hidrolik santral kurulması olanaklı olabilecektir."
 
Taleplerimiz Sayın Demirbilek tarafından haklı görülmüş, gereğinin yapılması için toplantıya katılan ilgililere gerekli direktifler de toplantı sırasında verilmiştir.
 
Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı’nın sektörün görüşlerini almaya ve sorunlarını saptamaya yönelik bu tür toplantıları çok yararlı olduğundan, bundan böyle gereken sıklıkta devamını RESSİAD olarak diliyoruz.
 

Merkez
Kuleli Sokak No:87 Daire:2, 06700 G.O.P./ANKARA

Tel: +(90) 312 436 95 98 - Faks: +(90) 312 436 95 98

Elektronik posta: ressiad@ressiad.org.tr